Η ανάπτυξη της ηλεκτροκίνησης και των υποδομών φόρτισης φέρνει νέες τεχνολογίες, αυξημένες τεχνικές απαιτήσεις και σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές για τον σύγχρονο ηλεκτρολόγο εγκαταστάτη.
Άρθρο του κ. Βασίλειου Καππάτου*
Η ηλεκτροκίνηση δεν αποτελεί πλέον μια μελλοντική προοπτική για την Ελλάδα. Είναι ένας τομέας που εξελίσσεται δυναμικά στη χώρα μας αλλά και σε ολόκληρη την Ευρώπη, και δημιουργεί νέα δεδομένα για την αγορά, τις υποδομές και τους επαγγελματίες.
Η σταδιακή μετάβαση σε καθαρές μεταφορές, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των έξυπνων ενεργειακών συστημάτων, αναδεικνύει τον ηλεκτρολόγο εγκαταστάτη σε βασικό συντελεστή της ενεργειακής μετάβασης.
Νέες τεχνικές απαιτήσεις
Στην Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια, έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικά βήματα. Ο αριθμός των ηλεκτρικών οχημάτων αυξάνεται σταθερά, ενώ παράλληλα επεκτείνεται το δημόσιο και ιδιωτικό δίκτυο φόρτισης. Δήμοι, επιχειρήσεις, ξενοδοχεία, εμπορικά κέντρα και ιδιώτες επενδύουν πλέον σε υποδομές φόρτισης, δημιουργώντας αυξημένη ζήτηση για εξειδικευμένες υπηρεσίες μελέτης, εγκατάστασης, ελέγχου και συντήρησης.
Η ανάπτυξη αυτή συνοδεύεται φυσικά από νέες τεχνικές απαιτήσεις. Η εγκατάσταση ενός σύγχρονου φορτιστή δεν περιορίζεται πλέον στην ηλεκτρική του σύνδεση. Απαιτεί αξιολόγηση της υφιστάμενης ηλεκτρικής εγκατάστασης, σωστή επιλογή εξοπλισμού, συμμόρφωση με τα ισχύοντα πρότυπα ασφαλείας, καθώς και γνώση των σύγχρονων τεχνολογιών διαχείρισης ισχύος και επικοινωνίας.
Έξυπνη & αμφίδρομη φόρτιση
Παράλληλα, η αγορά μεταβαίνει από την απλή φόρτιση στην έξυπνη φόρτιση (smart charging). Οι νέοι φορτιστές επικοινωνούν με το ηλεκτρικό δίκτυο, προσαρμόζουν δυναμικά την παρεχόμενη ισχύ, διαχειρίζονται πολλαπλά σημεία φόρτισης και συνεργάζονται με φωτοβολταϊκά συστήματα και με μονάδες αποθήκευσης ενέργειας. Η δυνατότητα αυτή συμβάλλει στη βέλτιστη αξιοποίηση του ηλεκτρικού δικτύου, ώστε να αποφεύγεται η υπερφόρτωση, αλλά και στη μείωση του ενεργειακού κόστους για τον τελικό χρήστη.
Το επόμενο μεγάλο βήμα είναι η αμφίδρομη φόρτιση από το όχημα προς το ηλεκτρικό δίκτυο και τανάπαλιν («Vehicle to Grid» και «Vehicle to Home»), όπου το ηλεκτρικό όχημα παύει να αποτελεί αποκλειστικά καταναλωτή ενέργειας και μετατρέπεται σε ενεργό στοιχείο του ενεργειακού συστήματος (κινητή μπαταρία). Στο άμεσο μέλλον τα ηλεκτρικά οχήματα θα μπορούν να υποστηρίζουν το δίκτυο σε περιόδους υψηλής ζήτησης, να τροφοδοτούν κατοικίες ή επιχειρήσεις, και να συμβάλλουν στη μεγαλύτερη αξιοποίηση της ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές.
Οι τεχνολογικές εξελίξεις δεν σταματούν εκεί. Η ασύρματη φόρτιση, τόσο σε στάση όσο και εν κινήσει, εξελίσσεται με ταχείς ρυθμούς και αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό μέρος των μελλοντικών υποδομών μεταφορών. Παράλληλα, η συνεχής ψηφιοποίηση των ενεργειακών υποδομών δημιουργεί αυξανόμενες απαιτήσεις σε τομείς όπως είναι η κυβερνοασφάλεια, η απομακρυσμένη παρακολούθηση, η ανταλλαγή δεδομένων αλλά και η διαλειτουργικότητα των συστημάτων.
Οι ηλεκτρολόγοι στο επίκεντρο
Όλες αυτές οι εξελίξεις δημιουργούν σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές για τους ηλεκτρολόγους εγκαταστάτες. Οι απαιτήσεις της αγοράς δεν περιορίζονται πλέον μόνο στην υλοποίηση μιας εγκατάστασης, αλλά επεκτείνονται στη συνολική τεχνική υποστήριξη, στη συμβουλευτική προς τον πελάτη, στη συντήρηση, στις αναβαθμίσεις λογισμικού και στην ολοκλήρωση σύνθετων ενεργειακών λύσεων.
Η συνεχής εκπαίδευση και η ανάπτυξη νέων δεξιοτήτων αποτελούν πλέον απαραίτητη προϋπόθεση για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας των επαγγελματιών του κλάδου. Η γνώση των ευρωπαϊκών και εθνικών προτύπων, καθώς και η εξοικείωση με τα πρωτόκολλα επικοινωνίας των φορτιστών, τα συστήματα ενεργειακής διαχείρισης και τις νέες τεχνολογίες αποθήκευσης ενέργειας, θα αποτελέσουν σημαντικά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα τα επόμενα χρόνια.
Ανάπτυξη και προοπτικές
Το Ελληνικό Ινστιτούτο Ηλεκτροκίνητων Οχημάτων (ΕΛ.ΙΝ.Η.Ο.) παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στο χώρο της ηλεκτροκίνησης και εργάζεται συστηματικά για την προώθηση της ασφαλούς και ποιοτικής ανάπτυξης της αγοράς της ηλεκτροκίνησης στην Ελλάδα. Μέσα από τη συνεργασία με τα αρμόδια υπουργεία, τα πανεπιστήμια, την ερευνητική κοινότητα και τις επιχειρήσεις, συμβάλλει στην προώθηση τεχνολογιών, στη διαμόρφωση προτάσεων πολιτικής και στη διάχυση αξιόπιστης τεχνικής γνώσης.
Η επιτυχία της ηλεκτροκίνησης δεν εξαρτάται μόνο από τα οχήματα ή τους φορτιστές. Εξαρτάται κυρίως από τους ανθρώπους που θα σχεδιάσουν, θα εγκαταστήσουν, θα λειτουργήσουν και θα υποστηρίξουν τις υποδομές της επόμενης ημέρας. Οι ηλεκτρολόγοι εγκαταστάτες βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αυτής της μετάβασης, και καλούνται να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη δημιουργία ενός σύγχρονου, ασφαλούς και βιώσιμου ενεργειακού και μεταφορικού οικοσυστήματος.
Η ηλεκτροκίνηση αποτελεί μια μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα μας. Με επένδυση στη γνώση, στην ποιότητα και στη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων, μπορούμε να διαμορφώσουμε μια αγορά που θα δημιουργεί αξία για την οικονομία, νέες επαγγελματικές δυνατότητες για τους ηλεκτρολόγους και καλύτερες υπηρεσίες για τους πολίτες.
*Ο κ. Βασίλειος Καππάτος είναι πρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Ηλεκτροκίνητων Οχημάτων (ΕΛ.ΙΝ.Η.Ο.)
